จีนสั่งสอบ DeepSeek–Moonshot กดดันหุ้น AI จากความเสี่ยงกำกับดูแล

1. จีนสอบ DeepSeek และ Moonshot หลังถูกกล่าวหาว่าส่งข้อมูลผู้ใช้ไปยัง Claude

หน่วยงานกำกับดูแลอินเทอร์เน็ตของจีนกำลังตรวจสอบ DeepSeek และ Moonshot AI หลัง Anthropic กล่าวหาว่าทั้งสองบริษัทส่งคำถามของผู้ใช้บางส่วนไปประมวลผลผ่าน Claude โดยที่ผู้ใช้อาจไม่ทราบ ซึ่งทำให้เกิดความกังวลว่าข้อมูลสำคัญของผู้ใช้จีนอาจถูกส่งไปยังระบบของบริษัทสหรัฐฯ

Anthropic ระบุว่า DeepSeek ส่งคำขอมากกว่า 12.1 ล้านครั้งในช่วง 14 วันของเดือน ก.ค. 2026 ขณะที่ Moonshot ส่งมากกว่า 23 ล้านครั้งในช่วง พ.ค.–ก.ค. โดยบางกรณีเกี่ยวข้องกับข้อมูลบริษัทจีน หน่วยงานภาครัฐ ระบบตำรวจ และข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับกองทัพ อย่างไรก็ดี ข้อมูลดังกล่าวยังเป็น ข้อกล่าวหาจาก Anthropic และอยู่ระหว่างการตรวจสอบ ไม่ใช่ข้อสรุปจากทางการจีน

2. ประเด็นสำคัญไม่ใช่เพียงการใช้โมเดลสหรัฐฯ แต่คือ ข้อมูลของใครถูกส่งออกไป

ข้อกังวลของจีนจึงแตกต่างจากข้อพิพาทเรื่องการนำความสามารถของโมเดลคู่แข่งมาใช้ฝึกโมเดลของตน เพราะหากข้อมูลภายในของบริษัทจีนหรือหน่วยงานรัฐถูกส่งไปยังระบบของบริษัทต่างประเทศ อาจกลายเป็นประเด็นด้าน ความมั่นคงของข้อมูล ความเป็นส่วนตัว และความมั่นคงแห่งชาติ โดยตรง

กรณีของ Moonshot ถูกกล่าวหาว่ามีการส่งคำถามที่ผู้ใช้คิดว่ากำลังถาม Kimi ไปยัง Claude ขณะที่ DeepSeek ถูกกล่าวหาว่าส่งคำถามบางกลุ่มไปยัง Claude และนำคำตอบกลับมาใช้ในการพัฒนาโมเดลของตน ประเด็นจึงครอบคลุมทั้งความโปร่งใสต่อผู้ใช้และวิธีจัดการข้อมูลภายในระบบ AI

3. ความเสี่ยงกฎระเบียบอาจขยายจาก DeepSeek–Moonshot ไปยัง AI จีนทั้งอุตสาหกรรม

แรงขายไม่ได้จำกัดอยู่เพียงบริษัทที่ถูกตรวจสอบ โดย Z.AI และ MiniMax ลดลงสูงสุด 7.4% และ 6.3%ขณะที่ Alibaba, Tencent และ Xiaomi ซึ่งมีโมเดล AI ของตนเองก็ถูกขายตาม สะท้อนว่าตลาดกังวลว่าจีนอาจเพิ่มข้อกำหนดด้านการจัดเก็บข้อมูล การส่งข้อมูลออกนอกประเทศ และการเปิดเผยว่าโมเดลใดเป็นผู้ประมวลผลข้อมูลจริง

ความกังวลนี้มีพื้นฐานรองรับมากขึ้น เพราะจีนเพิ่งเผยแพร่ กรอบกำกับความปลอดภัย AI 3.0 เมื่อวันที่ 14 ก.ย. 2026 ซึ่งย้ำการควบคุมความเสี่ยงด้านโมเดล ข้อมูล และระบบตลอดกระบวนการใช้งาน ขณะที่นโยบายจีนก่อนหน้านี้ก็ระบุชัดว่าต้องเพิ่มการตรวจสอบความปลอดภัยและการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล

4. เหตุการณ์เกิดก่อน Trump–Xi หารือเรื่องความปลอดภัย AI ยิ่งเพิ่มความสำคัญ

กรณีดังกล่าวเกิดขึ้นในช่วงที่สหรัฐฯ และจีนกำลังเตรียมหารือเรื่อง ความปลอดภัยของ AI ในการประชุมระหว่าง Donald Trump และ Xi Jinping โดยสหรัฐฯ เสนอให้มีกลไกแจ้งเตือนเหตุการณ์ AI ที่อาจกระทบความมั่นคง และช่องทางสื่อสารระหว่างสองประเทศเมื่อเกิดเหตุการณ์สำคัญ

ดังนั้น การสอบสวน DeepSeek และ Moonshot อาจสะท้อนว่าจีนต้องการกระชับการควบคุมข้อมูลภายในประเทศก่อนเข้าสู่การหารือกับสหรัฐฯ โดยเฉพาะเมื่อ AI เริ่มเชื่อมโยงกับข้อมูลภาครัฐ โครงสร้างพื้นฐาน และความมั่นคงมากขึ้น แม้ยังเร็วเกินไปที่จะสรุปว่าจีนจะออกกฎใหม่หรือดำเนินการลงโทษบริษัทใด

มุมมองของ InnovestX

• INVX มองเป็นลบระยะสั้นต่อหุ้นผู้พัฒนาโมเดล AI จีน เนื่องจากตลาดต้องเพิ่มส่วนลดความเสี่ยงด้านกฎระเบียบ โดยเฉพาะ Z.AI และ MiniMax ที่รายได้และมูลค่าบริษัทพึ่งพาการเติบโตของโมเดล AI โดยตรง ขณะที่ ผู้เล่นขนาดใหญ่ที่มี โมเดลและ Cloud Infrastructure ของตนเอง มีธุรกิจหลักที่หลากหลายกว่า เช่น Alibaba Tencent และ Xiaomi อาจได้เปรียบเชิงโครงสร้างในระยะยาว และมีความสามารถรองรับผลกระทบได้มากกว่า
• ประเด็นที่ต้องติดตามต่อคือ 1) การสอบสวนจะขยายไปยังบริษัทอื่นหรือไม่ 2) จีนจะกำหนดให้ข้อมูลผู้ใช้ต้องประมวลผลภายในประเทศมากขึ้นหรือไม่ และ 3) จะจำกัดการใช้โมเดลต่างประเทศในการฝึก AI จีนหรือไม่ หากกฎเข้มขึ้นจริง อาจทำให้ต้นทุนพัฒนาโมเดลสูงขึ้นและชะลอการออกโมเดลใหม่ แต่ในระยะยาวอาจเร่งการสร้างระบบ AI ภายในประเทศที่พึ่งพาเทคโนโลยีสหรัฐฯ น้อยลง

ข้อสงวนสิทธิ์
ข้อมูล ความเห็น บทวิเคราะห์ ราคา การคาดการณ์ และ/หรือ ข้อมูลอื่นใด (“ข้อมูล”) ที่ปรากฏ จัดทำขึ้นเพื่อวัตถุประสงค์ในการให้ข้อมูลทั่วไปเท่านั้น โดยมีที่มาจากแหล่งข้อมูลสาธารณะที่เชื่อว่าเชื่อถือได้ บริษัทหลักทรัพย์ อินโนเวสท์ เอกซ์ จำกัด (“INVX”) ไม่รับรองความถูกต้อง ครบถ้วน หรือความเป็นปัจจุบันของข้อมูลดังกล่าว โดยเป็นข้อมูล ณ วันที่เผยแพร่และอาจเปลี่ยนแปลงได้โดยไม่ต้องแจ้งให้ทราบล่วงหน้า ข้อมูลนี้ไม่ถือเป็นการรับประกันราคาหรือผลตอบแทน คำแนะนำการลงทุน การเสนอซื้อหรือขายหลักทรัพย์ หรือชักชวนให้เสนอซื้อหรือเสนอขายหลักทรัพย์ใด INVX และ/หรือ กรรมการ พนักงาน และลูกจ้างของ INVX ไม่รับผิดชอบต่อความเสียหายอันเป็นผลมาจากหรือเกี่ยวข้องกับการใช้ข้อมูลดังกล่าว

INVX และธนาคารไทยพาณิชย์ จำกัด (มหาชน) (“ธนาคารฯ”) เป็นบริษัทย่อยที่บริษัท เอสซีบี เอกซ์ จำกัด (มหาชน) (SCBX) เป็นผู้ถือหุ้นรายใหญ่ ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับธนาคารฯ มีวัตถุประสงค์เพื่อใช้ในการเปรียบเทียบเท่านั้น INVX และ/หรือ บริษัทในเครือ SCBX อาจเป็นที่ปรึกษาทางการเงิน ผู้จัดจำหน่ายหลักทรัพย์ ผู้ออกและเสนอขายหุ้นกู้ที่มีอนุพันธ์แฝง หรือ ตราสารแสดงสิทธิการฝากหลักทรัพย์ต่างประเทศ บนหลักทรัพย์ที่ปรากฏอยู่ในรายงานฉบับนี้ รวมถึงอาจมีการทำธุรกรรมอื่นใดในหลักทรัพย์ที่ถูกกล่าวถึง อันอาจก่อให้เกิดความขัดแย้งทางผลประโยชน์ได้ ผู้ลงทุนควรทำความเข้าใจลักษณะสินค้า เงื่อนไขผลตอบแทน และความเสี่ยง ก่อนตัดสินใจลงทุน