PDF Available  
Macro Making Sense

ราคาน้ำมันมีโอกาสขึ้นได้อีกหากสถานการณ์ที่ช่องแคบฮอร์มุซยืดเยื้อถึงสิ้นเดือน มี.ค.

By ดร.ปิยศักดิ์ มานะสันต์|10 Mar 26 7:27 AM
สรุปสาระสำคัญ

สรุปประเด็นการปิดช่องแคบฮอร์มุซและแนวโน้มการลดลงของอุปทานน้ำมันหากสถานการณ์ยืดเยื้อ

  • ช่องแคบฮอร์มุซ (Strait of Hormuz) ถือเป็น จุดคอขวดด้านพลังงานที่สำคัญที่สุดของโลก โดยเป็นเส้นทางเดินเรือที่เชื่อม Persian Gulf กับ Gulf of Oman และ Arabian Sea และเป็นเส้นทางหลักในการขนส่งน้ำมันจากตะวันออกกลางสู่ตลาดโลก โดยเฉพาะเอเชีย ในปี 2025 มีน้ำมันประมาณ 20 ล้านบาร์เรลต่อวัน (mb/d) โดยคิดเป็นน้ำมันดิบประมาณ 15 ล้านบาร์เรลต่อวัน (mb/d) ผ่านช่องแคบนี้ คิดเป็นประมาณ 25% ของการค้าขายน้ำมันทางทะเลของโลก และมากกว่า 80% ของปริมาณดังกล่าวมีปลายทางอยู่ในเอเชีย ทำให้ประเทศอย่าง จีน อินเดีย ญี่ปุ่น และเกาหลีใต้ เป็นผู้ได้รับผลกระทบโดยตรงหากเกิดการหยุดชะงักของเส้นทางนี้
  • แม้ว่าบางประเทศจะมีเส้นทางส่งออกที่ไม่ผ่านช่องแคบฮอร์มุซ แต่ความสามารถในการทดแทนยังจำกัดปัจจุบันมี pipeline ที่สามารถส่งออกทางอื่นได้เพียง 3.5 – 5.5 mb/d เทียบกับเกือบ 15 mb/d ที่ใช้ช่องแคบฮอร์มุซ ขณะที่ pipeline ของอิหร่านไป Jask terminal แม้มี capacity 1 mb/d แต่ยัง ไม่ operational อย่างแท้จริงกล่าวคือ แม้ใช้ทุกเส้นทางสำรองพร้อมกัน ก็ยังสามารถทดแทนได้เพียง 4–7 mb/d กล่าวคือ หากช่องแคบฮอร์มุซปิดจริง น้ำมันดิบที่หายไปจากตลาดโลกอาจสูงถึง 8–11 mb/d
  • ในปัจจุบันอิรักและคูเวตมีการลดกำลังการผลิตไปแล้วราว 3.5-4 mb/d ขณะเดียวกัน UAE เริ่มลดผลิตนอกชายฝั่ง และซาอุฯ ปิดโรงกลั่นขนาดใหญ่ที่สุดไปแล้ว ตัวเลข 3.5-4 ล้านจึงเป็นแค่จุดเริ่มต้น ไม่ใช่จุดสิ้นสุด เนื่องจากยังมีการผลิตน้ำมันในตะวันออกกลางที่จะหยุดได้อีก 4-7.5 mb/d หากสถานการณ์ยืดเยื้อ
  • ทั้งนี้ JPMorgan ประเมินว่า เมื่อส่งออกผ่านฮอร์มุซหยุดลง น้ำมันที่ยังผลิตอยู่ในอ่าวเปอร์เซียจะเริ่มสะสมในคลังเก็บและท่อส่ง และเมื่อ storage เต็มผู้ผลิตจะต้องปิดกำลังการผลิต (shut-in production) แบบเต็มรูปแบบซึ่งอาจเกิดขึ้นภายในประมาณ 25 วัน นับตั้งแต่วันที่ 3 มี.ค. หรือก็คือช่วงสิ้นเดือน มี.ค.
  • INVX ประเมินว่าอิหร่านไม่มีแรงจูงใจที่จะยอมจำนนก่อนเห็นสัญญาณว่าสหรัฐฯ จะได้รับผลกระทบทางเศรษฐกิจมากพอโดยเฉพาะผ่านราคาน้ำมัน ทำให้อิหร่านจะพยายามทำสงครามยืดเยื้อจนเงินเฟ้อและตลาดการเงินที่ตกต่ำบีบให้สหรัฐยอมถอยออกจากจุดยืนเดิม
Author
Slide3
ดร.ปิยศักดิ์ มานะสันต์

หัวหน้านักวิจัยเศรษฐกิจ

Most Read
1/5
Related Articles
Most Read
1/5