Anthropic กล่าวหา Alibaba ลอกโมเดล AI เสี่ยงจุดชนวนคุมเข้ม AI จีน

1) ประเด็นหลัก: Anthropic กล่าวหา Alibaba เข้าถึง Claude แบบผิดเงื่อนไข

• Anthropic กล่าวหา Alibaba ว่ามีความพยายามขนาดใหญ่ในการเข้าถึงโมเดล Claude อย่างไม่ถูกต้อง ผ่านบัญชีปลอมจำนวนมาก แม้ Anthropic จะตั้งใจไม่เปิดให้บริการผลิตภัณฑ์ในจีน โดยระบุว่าผู้ปฏิบัติการที่เกี่ยวข้องกับแล็บ Qwen ของ Alibaba มุ่งทดสอบความสามารถสำคัญของ Claude เช่น งานเขียนซอฟต์แวร์และการให้ AI ทำงานหลายขั้นตอนแทนมนุษย์ 
• ตามข้อมูลในจดหมายที่ Anthropic ส่งถึงวุฒิสมาชิกและเจ้าหน้าที่ทำเนียบขาว ความพยายามดังกล่าวเกี่ยวข้องกับการโต้ตอบกับ Claude 28.8 ล้านครั้ง ระหว่างเดือน เม.ย.–มิ.ย. ผ่านบัญชีปลอมเกือบ 25,000 บัญชี ซึ่ง Anthropic มองว่าเป็นความพยายามครั้งใหญ่ที่สุดของบริษัทจีนในการอาศัยผลลัพธ์จากโมเดล AI ชั้นนำของสหรัฐฯ 

2) หัวใจของข้อกล่าวหา: การลอกความรู้ จากโมเดลชั้นนำ

• ประเด็นที่ Anthropic กังวลคือสิ่งที่เรียกว่า distillation หรือการนำคำตอบจากโมเดล AI ขนาดใหญ่ไปใช้สอนโมเดลใหม่ให้มีความสามารถใกล้เคียงกันในต้นทุนที่ต่ำกว่า วิธีนี้ในบางกรณีอาจใช้ได้กับงานวิจัยหรือโมเดลขนาดเล็ก แต่หากใช้เพื่อเลียนแบบโมเดลขั้นสูงโดยไม่ได้รับอนุญาต จะถือว่าผิดเงื่อนไขการใช้งานของบริษัท AI 
• Anthropic ระบุว่า Alibaba และแล็บจีนบางแห่งกำลังใช้ผลลัพธ์จากโมเดลสหรัฐฯ อย่างเป็นระบบและในระดับอุตสาหกรรม เพื่อพัฒนาแชตบอตรุ่นใหม่ในต้นทุนที่ต่ำกว่า โดยบริษัทเตือนว่าโมเดลที่สร้างด้วยวิธีนี้อาจไม่มีระบบความปลอดภัยที่ดีพอ และอาจเพิ่มความเสี่ยงด้านความมั่นคงของสหรัฐฯ 

3) สหรัฐฯ เริ่มขยับเข้มขึ้นต่อ AI จีน

• กรณีนี้เกิดขึ้นหลังจากทำเนียบขาวเริ่มมีท่าทีเข้มงวดขึ้นต่อการเข้าถึงโมเดล AI ขั้นสูง โดยก่อนหน้านี้สหรัฐฯ สั่งจำกัดการเข้าถึงโมเดล Fable 5 และ Mythos 5 ของ Anthropic จากต่างชาติ ด้วยเหตุผลด้านความปลอดภัยและความเสี่ยงในการถูกเจาะข้อจำกัดของโมเดล 
• ในสภาคองเกรสก็เริ่มมีความพยายามผลักดันกฎหมายหรือบทลงโทษต่อบริษัทจีนที่ถูกพบว่าเข้าถึงผลลัพธ์ของโมเดล AI สหรัฐฯ อย่างไม่ถูกต้อง เพื่อนำไปฝึกโมเดลคู่แข่ง ซึ่งอาจนำไปสู่การขึ้นบัญชีดำ การคว่ำบาตร หรือข้อจำกัดใหม่ต่อบริษัท AI จีนในอนาคต 

4) ผลกระทบต่อตลาด: Alibaba และหุ้น AI จีนถูกกดดัน

• หลังข่าวนี้ หุ้น Alibaba ในฮ่องกงร่วงแตะระดับต่ำสุดในรอบ 16 เดือน โดยราคาหุ้นลดลงมากสุด 4.9% และตั้งแต่ต้นปีลดลงแล้วราว 33% ขณะที่หุ้นจีนที่เกี่ยวข้องกับโมเดล AI รายอื่น เช่น Xiaomi และ Baidu ก็ปรับตัวลงมากกว่า 3% สะท้อนความกังวลของนักลงทุนต่อความเสี่ยงด้านกฎเกณฑ์และภาพการแข่งขัน AI จีน 
• Bloomberg Intelligence มองว่าโมเดล AI จีนมีความเสี่ยงสูงขึ้นที่จะถูกสหรัฐฯ แบนหรือจำกัดการเข้าถึงตลาดต่างประเทศ โดยเฉพาะบริษัทที่มีเป้าหมายขยายไปต่างประเทศ เช่น MiniMax และ Zhipu AI ส่วน Tencent, DeepSeek และ ByteDance อาจได้รับผลกระทบน้อยกว่า เพราะเน้นตลาดในประเทศจีนมากกว่า 

5) Alibaba เจอแรงกดดันซ้อนหลายด้าน

• นอกจากข้อกล่าวหาด้าน AI แล้ว Alibaba ยังเผชิญแรงกดดันจากการบริโภคในประเทศจีนที่ชะลอ และการที่นักลงทุนหมุนเงินออกจากหุ้นอินเทอร์เน็ตจีนไปยังหุ้นฮาร์ดแวร์และชิปในเกาหลีใต้และไต้หวัน ซึ่งได้แรงหนุนจากกระแส AI ชัดเจนกว่า 
• อีกปัจจัยลบคือข้อมูลจาก Nomura ระบุว่าเทศกาลช็อปปิง 618 ของจีนมีรายได้อีคอมเมิร์ซหลักลดลงประมาณ 8% YoY ต่างจากตลาดที่คาดว่าจะทรงตัว ทำให้นักวิเคราะห์ปรับลดคาดการณ์กำไรของ Alibaba ในปีงบประมาณ 2027 ลง 15% 

6) มุมมองเชิงอุตสาหกรรม: AI กำลังกลายเป็นสินทรัพย์เชิงยุทธศาสตร์

• กรณีนี้สะท้อนว่าโมเดล AI ขั้นสูงไม่ได้ถูกมองเป็นเพียงสินค้าเทคโนโลยีทั่วไปอีกต่อไป แต่กำลังถูกยกระดับเป็นสินทรัพย์เชิงยุทธศาสตร์ คล้ายชิปขั้นสูง เพราะเป็นฐานของการแข่งขันทางเศรษฐกิจ ความมั่นคง และเทคโนโลยีระหว่างสหรัฐฯ กับจีน 
• การที่ Anthropic, OpenAI และ Google เริ่มร่วมกันแลกเปลี่ยนข้อมูลเกี่ยวกับความพยายามคัดลอกโมเดล แสดงให้เห็นว่าอุตสาหกรรม AI สหรัฐฯ กำลังรวมตัวเพื่อปกป้องทรัพย์สินทางปัญญาและลดความเสี่ยงที่คู่แข่งจะสร้างโมเดลใกล้เคียงด้วยต้นทุนที่ต่ำกว่า 

 

ประเด็นสำคัญ	รายละเอียด
Anthropic กล่าวหา Alibaba เข้าถึง Claude แบบผิดเงื่อนไข	Anthropic ระบุว่าผู้ปฏิบัติการที่เกี่ยวข้องกับแล็บ Qwen ของ Alibaba พยายามเข้าถึง Claude ผ่านบัญชีปลอมจำนวนมาก เพื่อทดสอบความสามารถสำคัญ เช่น งานเขียนซอฟต์แวร์ และการให้ AI ทำงานหลายขั้นตอน
ขนาดเหตุการณ์ใหญ่ผิดปกติ	Anthropic อ้างว่ามีการโต้ตอบกับ Claude 28.8 ล้านครั้ง ระหว่างเดือน เม.ย.–มิ.ย. ผ่านบัญชีปลอมเกือบ 25,000 บัญชี
หัวใจคือการดึงความรู้จากโมเดลชั้นนำ	Anthropic เตือนว่า Alibaba และแล็บจีนบางแห่งอาจใช้ผลลัพธ์จากโมเดลสหรัฐฯ เพื่อพัฒนาแชตบอตคู่แข่งในต้นทุนต่ำ ผ่านวิธีที่เรียกว่า distillation
สหรัฐฯ มีแนวโน้มคุม AI จีนแรงขึ้น	ทำเนียบขาวเคยสั่งจำกัดการเข้าถึงโมเดล Fable 5 และ Mythos 5 ของ Anthropic จากต่างชาติ ขณะที่สภาคองเกรสกำลังพิจารณาบทลงโทษบริษัทจีนที่เข้าถึงผลลัพธ์โมเดลสหรัฐฯ อย่างไม่ถูกต้อง
Alibaba ถูกกดดันในตลาดหุ้น	หุ้น Alibaba ในฮ่องกงร่วงแตะระดับต่ำสุดในรอบ 16 เดือน ลดลงมากสุด 4.9% และตั้งแต่ต้นปีลดลงราว 33%
หุ้น AI จีนตัวอื่นถูกกระทบตาม	หุ้นที่เกี่ยวข้องกับโมเดล AI จีน เช่น Xiaomi และ Baidu ลดลงมากกว่า 3% หลังข่าว
บริษัทที่เสี่ยงมากกว่า	Bloomberg Intelligence ระบุว่า MiniMax และ Zhipu AI เสี่ยงมากกว่า หากสหรัฐฯ เดินหน้าจำกัด AI จีน เพราะมีเป้าหมายขยายต่างประเทศ โดย Zhipu อยู่ในรายชื่อ Entity List ของกระทรวงพาณิชย์สหรัฐฯ แล้ว
บริษัทที่เสี่ยงน้อยกว่า	Tencent, DeepSeek และ ByteDance ถูกมองว่าเสี่ยงน้อยกว่าในกรณีแบนจากสหรัฐฯ เพราะเน้นตลาดในประเทศจีนมากกว่า
แรงกดดันอื่นต่อ Alibaba	Alibaba ยังเผชิญการบริโภคจีนที่อ่อนแอ และข้อมูลจาก Nomura ระบุว่าเทศกาล 618 มีรายได้อีคอมเมิร์ซหลักลดลงราว 8% YoY ทำให้ถูกปรับลดคาดการณ์กำไรปีงบประมาณ 2027 ลง 15%
AI กลายเป็นสินทรัพย์เชิงยุทธศาสตร์	Anthropic, OpenAI และ Google เริ่มร่วมกันแลกเปลี่ยนข้อมูลเกี่ยวกับความพยายามคัดลอกโมเดลที่ผิดเงื่อนไข

 

มุมมองของ InnovestX

• ประเด็นนี้เป็นลบต่อ Alibaba และหุ้น AI จีนที่ต้องการขยายสู่ตลาดโลก เพราะเพิ่มความเสี่ยงจากข้อจำกัดของสหรัฐฯ ทั้งด้านการเข้าถึงโมเดล การทำธุรกิจกับบริษัทสหรัฐฯ และความเชื่อมั่นของนักลงทุน กลุ่มที่เสี่ยงมากกว่าคือบริษัท AI จีนที่พึ่งพาการเติบโตต่างประเทศ เช่น MiniMax และ Zhipu ขณะที่บริษัทที่เน้นตลาดในประเทศ เช่น Tencent, DeepSeek และ ByteDance อาจได้รับผลกระทบน้อยกว่า 
• INVX แนะระวังหุ้นอินเทอร์เน็ตจีนที่เกี่ยวกับ AI ในระยะสั้น และให้น้ำหนักมากกว่ากับหุ้นโครงสร้างพื้นฐาน AI ที่ได้รับประโยชน์จากการลงทุนจริง เช่น ชิป หน่วยความจำ ศูนย์ข้อมูล อย่าง SMIC (SMIC23), Hua Hong (HUAHONG23), Cambricon, Naura (NAURA23), Shanghai Biren (BIREN23), AMEC, และ Horizon Robotics (HORIZON23)

 

 

ข้อสงวนสิทธิ์
ข้อมูล ความเห็น บทวิเคราะห์ ราคา การคาดการณ์ และ/หรือ ข้อมูลอื่นใด (“ข้อมูล”) ที่ปรากฏ จัดทำขึ้นเพื่อวัตถุประสงค์ในการให้ข้อมูลทั่วไปเท่านั้น โดยมีที่มาจากแหล่งข้อมูลสาธารณะที่เชื่อว่าเชื่อถือได้ บริษัทหลักทรัพย์ อินโนเวสท์ เอกซ์ จำกัด (“INVX”) ไม่รับรองความถูกต้อง ครบถ้วน หรือความเป็นปัจจุบันของข้อมูลดังกล่าว โดยเป็นข้อมูล ณ วันที่เผยแพร่และอาจเปลี่ยนแปลงได้โดยไม่ต้องแจ้งให้ทราบล่วงหน้า ข้อมูลนี้ไม่ถือเป็นการรับประกันราคาหรือผลตอบแทน คำแนะนำการลงทุน การเสนอซื้อหรือขายหลักทรัพย์ หรือชักชวนให้เสนอซื้อหรือเสนอขายหลักทรัพย์ใด INVX และ/หรือ กรรมการ พนักงาน และลูกจ้างของ INVX ไม่รับผิดชอบต่อความเสียหายอันเป็นผลมาจากหรือเกี่ยวข้องกับการใช้ข้อมูลดังกล่าว

INVX และธนาคารไทยพาณิชย์ จำกัด (มหาชน) (“ธนาคารฯ”) เป็นบริษัทย่อยที่บริษัท เอสซีบี เอกซ์ จำกัด (มหาชน) (SCBX) เป็นผู้ถือหุ้นรายใหญ่ ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับธนาคารฯ มีวัตถุประสงค์เพื่อใช้ในการเปรียบเทียบเท่านั้น INVX และ/หรือ บริษัทในเครือ SCBX อาจเป็นที่ปรึกษาทางการเงิน ผู้จัดจำหน่ายหลักทรัพย์ ผู้ออกและเสนอขายหุ้นกู้ที่มีอนุพันธ์แฝง หรือ ตราสารแสดงสิทธิการฝากหลักทรัพย์ต่างประเทศ บนหลักทรัพย์ที่ปรากฏอยู่ในรายงานฉบับนี้ รวมถึงอาจมีการทำธุรกรรมอื่นใดในหลักทรัพย์ที่ถูกกล่าวถึง อันอาจก่อให้เกิดความขัดแย้งทางผลประโยชน์ได้ ผู้ลงทุนควรทำความเข้าใจลักษณะสินค้า เงื่อนไขผลตอบแทน และความเสี่ยง ก่อนตัดสินใจลงทุน